Քաղաքակրթական ներուժը կեցության բարձրագույն արժեք է:

Ընկալումների թունազերծում ըստ պետերբուրգյան թատրոնի

Ռուսական «Ինտերֆաքս» լրատվական գործակալությունը ներկայացրել է այդ երկրի թատրոններում բեմադրված այն ախատանքները, որոնք, ըստ լրատվամիջոցի գնահատման, ընդարձակում են ավանդական թատրոնի սահմանները: «Taglur.am»-ը իր ընթերցողներին է ներկայացնում այդ խճանկարից Սանկտ-Պետերբուրգի թատրոններին վերաբերող հատվածը:

Այն, որ թատրոնը, ինչպես և արվեստի ցանկացած տեսակ ժամանակի ընթացքում փոխվում է՝ անվիճելի թեզ է, նշում է տեղեկատվամիջոցը: Առավել դժվար է հասկանալ, թե ու՞ր է շարժվում այդ ուղղությունը և ինպե՞ս են փոփոխությունները իրականացվում կյանքում:

Յուրաքանչյուր տարի այդ հարցին փորձում է պատասխանել «Ոսկե դիմակ» համառուսաստանյան մրցանակաբաշխության «Փորձարարություն» անվանակարգը, որտեղ հայտնվում են թատրոնի սովորական կանոններից հեռացած և արտահայտվելու նոր միջոցների ձգտող էլի ինչ-որ բանի սահմանում գտնվող ներկայացումներ:

Օրինակ, Սանկտ-Պետերբուրգի Ալեքսանդրինյան թատրոնի «Օբսկուրի խցիկը» ներկայացումը: Այն կարելի է անվանել «ներկայացում-ինստալացիա», որի նկարիչը առաջադրվել է որպես «Ոսկե դիմակի» հաղթողի թեկնածու:

Այս ներկայացման մեջ բեմը բազմազան և շատ իրերով ծանրաբեռնված է: Այդ իրերի մեջ, բացի պահարանից, սեղանից ու աթոռներից, կան նաև հսկայական մահճակալ, տարօրինակ հաստոց և ասպետական զրահներ:

Իրերը ոչ միայն պարզապես ձևավորում են պայմանական միջավայրը, այլև խաղում են ներկայացման մեջ՝ այնպես, ինչպես իրենց հետ այդ միջավայրում գտնվող դերասանները: Միաժամանակ արտիստները թվում են բեմի բանվորներ՝ նրանք ոչինչ չեն հայտարարում և ոչինչ չեն պատկերում, սակայն պտտում են բռնակները, միացնում են երաժշտությունը, տեղափոխում են իրերը և վերադասավորում են միջավայրը:

Թվում է այդ «Օբսկուրի խցիկը» քիչ ընդհանրություն ունի նաբոկովյան սկզբնաղբյուրից: Սակայն ներկայացման ամբողջ պատկերավորության և ենթատեքստայինության մեջ հստակ առանձնանում է կյանքի մեխանիկական լինելու և մարդու օտարվածության նաբոկովյան զգացումի թեզը:

Կամ Սանկտ-Պետերբուրգի «Post» թատրոնի կողմից ներկայացվող «Դասախոսություն ոչնչի մասին» բեմադրությունը, որի հիմքում ընկած է ամերիկացի կոմպոզիտոր, հայտնի «4՛33»-ի (4 րոպե 33 վայրկյան) փորձարարական կոմպոզիցիայի հեղինակ Ջոն Քեյջի դասախոսությունը:

Հյուրերին, ովքեր ճիշտ 12-ն են, հերթով հրավիրում են ընդարձակ, մութ սենյակ, որտեղ նստեցնում են մի կառուցվածքի շուրջ, որը ավելի ուշ պարզվում է, որ սպիտակ խորանարդ է:

Դրանից հետո նրանք ավելի քան 1 ժամ լսում են Քեյջի համապատասխան դասախոսությունը: Միայն ժամանակ առ ժամանակ փոխվում է լույսը: Ներկայացման ռեժիսոր Դմիտրի Վոլկոստրելովը հերթական անգամ փորձարարություն է անում ըմբռնման հետ և դասավորում է մի զարմանալի մաքուր տարածություն. խորանարդի սպիտակ պատերը գործնականում ամբողջությամբ ազատվում են տեսողական տեղեկատվությունից, մնում է խոսքը, բայց բառերն էլ շուտով սկսում են կորցնել իրենց իմաստը և վերածվում են այնպիսի բանի, ինչ որ էին մինչև բառ դառնալը՝ հնչյունների (Քեյջն ասում է. «Ձայնին չի կարելի տիրել»):

«Դասախոսության» մեջ հեղինակը հաճախ նշում է այն տեղը, ուր հասել են («Մենք երկրորդ բաժնի երրորդ մասի վերջում ենք»), որն իրականում որևէ բան չի նշանակում այդ զարգացման հնարավորությունից զրկված, կրկնություններով լցված տեքստում: Դա մի քմծիծաղ է իրեն իրական աշխարհում միշտ տեղորոշելու և այնտեղ հաստատելու ու կանոնակարգելու ձգտման նկատմամբ: «Դասախոսության» ժամանակ ինչ-որ մեկը կարող է հասնել ներքին լուսավորության, մյուսները՝ ընկալումների թունազերծման:
    Դիտվել է 221 անգամ
    123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243244245246247248249250251252253254255>>հաջորդ